Dong Nai FC gặp Hanoi Police: Một tân binh đứng trước nhà vô địch

Tôi đến sân Binh Phuoc sớm gần hai tiếng. Không ống kính nào chĩa về phía tôi, và ở tuổi 68, tôi cũng không cần điều đó. Công việc của một người ghi chép nằm ở rìa sân, nơi ánh đèn chưa kịp chạm tới. Hôm nay, nơi ấy là hàng ghế thấp nhất của một khán đài còn vắng, nhìn thẳng xuống đường biên, nơi một cầu thủ mặc áo tập đang rê bóng qua ba cọc tiêu.

Cậu ta rê bóng mười lần, sút mười lần, vào bảy. Tôi ghi con số ấy vào sổ, cạnh dòng chữ “Cong Phuong, 31 tuổi”. Bảy trên mười, dưới một bầu trời không khán giả, không tiếng hò reo, chỉ có tiếng bóng đập vào lưới và tiếng thở dài sau mỗi cú sút hỏng.

Trận đấu sắp diễn ra là Dong Nai FC tiếp Hanoi Police. Một tân binh chưa có điểm nào sau hai vòng, gặp đương kim vô địch đang toàn thắng hai trận. Trên giấy tờ, mọi thứ đã được viết trước.

Bóng đá không đọc giấy tờ. Nhưng nó cũng không xóa đi sự thật rằng một đội bóng không thể sống mãi bằng hy vọng đặt vào một đôi chân.

Dưới lớp bụi phố thị, tôi vẫn tìm thấy những viên ngọc chưa ai kịp nhìn.

Người ta nhìn thấy hào quang, tôi lại nhìn thấy những tấm lưng thầm lặng.

Hai đầu của một đường cong

Dong Nai FC trở lại V-League với tư cách tân binh. Hai trận đầu, hai thất bại, trước The Cong - Viettel rồi trước Hong Linh Ha Tinh. Không điểm. Không một bàn thắng nào đủ để tạo cảm giác an toàn. Đội hình của họ được mô tả là tương đối già, một cụm từ tôi đã nghe rất nhiều lần trong hơn năm thập kỷ làm nghề. Mỗi lần nghe, tôi lại tự hỏi nó đang che giấu điều gì phía sau.

Hanoi Police đứng ở phía đối diện của đường cong ấy. Hai trận, hai chiến thắng. Trong đội hình có Quang Hai, có một tập hợp dày đặc các tuyển thủ quốc gia, có những ngoại binh chất lượng như Alan Sebastian, Leo Artur, Perea Vargas. Họ đến Binh Phuoc như một đội bóng đang ở đỉnh cao phong độ trong nước.

Giữa hai đội có một vết nứt khác, sâu hơn bảng điểm. Hanoi Police vừa thua Gamba Osaka 1-4 tại AFC Champions League Elite. Một thất bại nặng, nhưng trước một đối thủ đến từ J-League. Trong suốt sự nghiệp, tôi học được rằng thua một đội mạnh hơn không nói lên điều gì về phong độ nội địa. Một đội bóng lớn có thể gục ngã ở đấu trường châu lục vào giữa tuần và vẫn đứng vững ở quê nhà vào cuối tuần. Đó là bản chất của việc chơi ở hai mặt trận.

Điều đáng chú ý hơn nằm ở phía Dong Nai FC. Họ mất trung vệ Jovic Filip vì án treo giò. Họ mất tiền đạo Majdevac vì chấn thương. Hai mất mát ấy không nằm rải rác trên sân; chúng nằm ở đúng hai điểm mà một tân binh yếu không thể chịu đựng nổi: trục phòng ngự và mũi nhọn tấn công.

Cột sống bị lấy đi một đốt

Trong bóng đá, có những vị trí mà sự vắng mặt không tạo ra tiêu đề, nhưng lại tạo ra khoảng trống. Trung vệ là một vị trí như thế. Khi Jovic Filip bị treo giò, Dong Nai FC không mất một cái tên; họ mất đi trật tự của cả một hàng thủ. Hàng thủ vốn đã chậm, giờ phải xáo trộn. Và đối thủ của họ là một đội bóng sống bằng việc luân chuyển bóng nhanh.

Trong bóng đá, có những chiếc ô trong mưa không ai thấy, chỉ thấy người đứng dưới hết mưa.

Hanoi Police không cần một tiền đạo mục tiêu cố định. Họ tấn công bằng cách kéo giãn, bằng cách đảo cánh, bằng cách dồn bóng từ biên vào trung lộ. Alan, Leo Artur, Perea Vargas, Dinh Bac — những cái tên ấy vận hành như những mũi khoan xoay quanh một hàng thủ đang mất phương hướng. Với một trung vệ trụ cột vắng mặt, mỗi pha đảo cánh của Hanoi Police trở thành một câu hỏi mà Dong Nai FC không có câu trả lời.

Ở tuyến trên, câu chuyện còn rõ hơn. Dong Nai FC cần một người cầm bóng, một người giữ nhịp, một người tạo ra khoảnh khắc. Majdevac chấn thương lấy đi phương án dự phòng. Tất cả dồn về Cong Phuong.

Một người gánh một đội

Tôi đã theo dõi Cong Phuong qua nhiều mùa giải. Ở tuổi 31, cậu ấy không còn là cái tên của những đường bóng tốc độ. Nhưng kinh nghiệm vẫn còn đó, và đôi khi kinh nghiệm là thứ duy nhất một tân binh có thể bám vào. Truyền thông gọi cậu ấy là cái tên được chờ đợi nhất. Hai trận đã qua, cậu ấy chưa để lại nhiều dấu ấn.

Khoảng cách giữa kỳ vọng và thực tế là một vùng đất nguy hiểm. Với một đội bóng chỉ có một ngôi sao, mọi thất bại đều trở thành câu chuyện của người ấy. Điều này không công bằng, và tôi luôn từ chối quy lỗi cho một cá nhân khi cả một hệ thống đang chật vật. Nhưng tôi cũng không thể phủ nhận rằng, khi Cong Phuong không tỏa sáng, Dong Nai FC gần như không còn đường tấn công nào khác.

Trong buổi tập hôm ấy, tôi để ý một chi tiết. Cậu ấy tập sút rất lâu, lâu hơn những người khác. Sau mỗi cú hỏng, cậu ấy đứng yên vài giây, nhìn xuống cỏ, rồi nhặt bóng về. Không giận dữ, không đập tay xuống đất. Chỉ là sự im lặng của một người biết mình đang bị đặt vào thế phải làm tất cả.

Mỗi bản hợp đồng là một lớp trầm tích; người khác đọc giá trị, tôi đọc quá khứ.

Bên kia là một đội bóng được xây từ chiều sâu

Hanoi Police không có vấn đề như vậy. Sự vắng mặt của Doan Van Hau vì án treo giò không làm họ suy yếu đáng kể. Một đội bóng được xây bằng chiều sâu có thể thay một hậu vệ mà không đổi cách chơi. Đó là dấu hiệu của một ứng viên vô địch thực thụ: chất lượng nằm rải khắp đội hình, không tập trung ở một vài cái tên.

Quang Hai nhiều khả năng ra sân từ đầu. Anh ấy là trung tâm trong cách Hanoi Police xây dựng thế trận. Ở tuổi 28, Quang Hai đang ở giai đoạn chín nhất của sự nghiệp. Cách anh ấy nhận bóng ở giữa sân, xoay người và mở sang biên là thứ mà Dong Nai FC không có phương án đối phó nếu tuyến giữa của họ bị đẩy lùi quá sâu.

Có một tình tiết bên lề thu hút truyền thông: Quang Hai và Cong Phuong từng là đồng đội ở đội tuyển quốc gia. Cuộc tái ngộ này được khai thác như điểm nhấn cảm xúc của trận đấu. Tôi hiểu vì sao người ta thích câu chuyện ấy. Nhưng tôi cũng biết rằng cảm xúc không ghi bàn.

Góc nhìn ngược: điều truyền thông cố ý không nhìn

Có một cách kể khiến trận đấu này hấp dẫn hơn thực tế của nó. Đó là cách kể biến cuộc đối đầu giữa một tân binh và nhà vô địch thành một cuộc tái ngộ đầy duyên nợ giữa hai người bạn cũ. Cách kể ấy bán được vé, nhưng nó che đi một sự thật khó chịu hơn: hai đội bóng này không cùng đẳng cấp, và trận đấu có thể được định đoạt chỉ trong vài phút.

Tôi luôn do dự trước những lời giải thích mang tính tâm lý được đưa ra mà không có bằng chứng. Có ý kiến cho rằng thất bại 1-4 trước Gamba Osaka sẽ khiến Hanoi Police quyết tâm hơn, khao khát lấy lại cảm giác chiến thắng. Đó là một suy đoán hợp lý, nhưng nó vẫn là suy đoán. Không ai có thể đo được mức độ quyết tâm của một đội bóng trước khi bóng lăn. Tôi đã thấy những đội bóng lớn gục ngã ở châu lục rồi vẫn thi đấu bình thản như không có gì xảy ra.

Điều đáng bàn hơn là cấu trúc vấn đề của Dong Nai FC. Áp lực mà họ đang chịu không phải áp lực của phong độ. Đó là áp lực của một đội hình già, mỏng, thiếu chiều sâu, và bị trừng phạt bởi chính cách nó được xây dựng. Trong hơn năm thập kỷ quan sát, tôi nhận ra rằng những đội bóng như vậy hiếm khi thăng hoa trên sân khấu lớn. Họ không yếu vì một trận đấu; họ yếu vì quá trình.

Và còn một điểm nữa mà ít ai nhắc. Sân Binh Phuoc không phải là sân nhà truyền thống của Dong Nai FC. Đội bóng đang chơi trên một vùng đất không hẳn của mình, trước một khán đài không hẳn của mình. Danh tính bị chia cắt là một yếu tố không đo được bằng số liệu, nhưng nó tồn tại.

Điều tôi chờ đợi

Tôi không ngồi đây để dự đoán tỷ số. Tôi ngồi đây để xem một câu chuyện có lặp lại hay không: một tân binh đứng trước nhà vô địch, với một ngôi sao 31 tuổi gánh trên vai hy vọng của cả một vùng, và một huấn luyện viên phải tìm ra cách vá lại hàng thủ trước khi quá muộn.

Nếu Cong Phuong chơi từ đầu, trận đấu sẽ có một nhịp. Nếu cậu ấy ngồi dự bị, ban huấn luyện đang gửi một thông điệp mà truyền thông chưa sẵn sàng đón nhận. Dù theo hướng nào, điều đáng xem vẫn là những phút đầu tiên, khi cả hai đội còn đang tìm xem ai là người sẽ nắm quyền kiểm soát thế trận.

Tôi già rồi, nên tôi đủ kiên nhẫn để chờ một mùa bóng trưởng thành.

Tôi sẽ ngồi lại sau khi trận đấu kết thúc, khi khán đài đã vãn người và đèn đã tắt. Bởi lẽ có những điều về một đội bóng chỉ hiện ra sau tiếng còi cuối cùng, khi không còn ai nhìn. Dong Nai FC cần nhiều hơn một chiến thắng để sống. Họ cần một mùa giải để học cách tồn tại. Và Hanoi Police, ở phía bên kia, cần hơn một danh hiệu để chứng minh rằng chiều sâu của mình không chỉ là con số trên băng ghế dự bị.

Bóng đá cho tôi thấy điều ấy nhiều lần trong đời. Đội bóng sống bằng một người thường gục ngã khi người ấy không còn đứng vững. Đội bóng sống bằng một hệ thống sẽ đứng dậy, kể cả khi cả sân vận động quay lưng.